မန်စီးတီးကို ​ဗိုလ်စွဲစေသူတဦး၊

 အင်္ဂလန်အင်္ဂလန် အဆင့်မြင့်တန်း ဘောလုံးပွဲမှာ မန်စီးတီးအသင်း တနေ့က ပွဲမကန်ရသေးခင် ဗိုလ်စွဲသွားပါတယ်။ အနီးကပ် အာစင်နယ်အသင်း ရှုံးပွဲတွေ့သွားလို့ပါ။ 

.

ဒီနှစ် ပွဲပြီးကာနီး လေးငါးပွဲအလိုအထိ မန်စီးတီး ဇယားထိပ် မရောက်သေးပါ။ အာစင်နယ်အသင်း သရေတွေနဲ့ ခြေချော်လာတော့မှ ကျော်တက်ရတာပါ။ မန်စီးတီး ဗိုလ်စွဲဖို့ လုပ်ပေးသူတွေထဲ အာကြီးလည်း ပါပါတယ်။

.

မန်စီးတီးအသင်း ပိုင်ရှင်တွေ၊ ပရိဿတ်တွေ၊ ကစားသမားတွေနဲ့ နည်းပြဂွါဒီယိုလာတို့ရဲ့ အားထုတ်ကြိုးစားမှုတွေလည်း အဓိကကျပါတယ်။ ဟာလန်းအပြင် အခြားကစားသူတွေ နာမည်တပ်ခြီးမွမ်းရရင်လည်း တသင်းလုံး ပါပါလိမ့်မယ်။

.

မန်စီးတီး ဗိုလ်စွဲဖို့ အရေးပါသူ နောက်တဦးကို နာမည်တပ်ပြောပါဆို စီးတီးကစားသမား အဟောင်း စတာလင်ပါဘဲ။ သူချယ်ဆီးသို့ ပြောင်းသွားလို့သာ မန်စီးတီး ဗိုလ်စွဲတာလို့ အတိအကျ ပြောလိုပါတယ်။ ရှင်းပြပါရစေ။

.

စတာလင် စီးတီးမှာကစားစဥ်က အဓိက ဂိုးသွင်းသူပါ။ ကျနော်ကတော့ ဘောဖြုန်းတာများလို့ မကြိုက်ပါ။ တခါတလေ တကိုယ်ကောင်းဆန်သလိုရှိပေမယ့် တခါတလေ သူ့စီကဘောထွက်လာလို့ အခြားသူတွေ သွင်းနိုင်တာလည်း ရှိပါတယ်။ သူသာရှိနေရင် ပစ်ပယ်လို့ မရပါ။ ပွဲထွက် ပေးကစားရပါမယ်။ အင်္ဂလန် လက်ရွေးစဥ်ကလည်း ဖြစ်နေသေးသကိုး။

.

သူမရှိတော့ အသစ်ခေါ်လိုက်သူ ဟာလန်းကို ပိုသုံးဖြစ်ပါတော့တယ်။ ကျန်တာက သမိုင်းဝင်ခဲ့ပါပြီ။ စံချိန်တင် ဟာလန်းရဲ့ဂိုးများနဲ့ မန်စီးတီး ဗိုလ်စွဲတာလို့ ပြောရပါမယ်။ စတာလင်သာ ရှိနေသေးရင် အလှည့်ကျပွဲထုတ်နေရတာနဲ့ ဟာလန်း ဒီလောက် အခွင့်အရေး ရမယ်မထင်ပါ။ ဒါကြောင့်မလို့ မန်းစီးတီး ဒီနှစ် ပရီမီးယားလိဂ်မှာ ဗိုလ်စွဲအောင် လုပ်ပေးသူတွေထဲ စတာလင်ကို ထိပ်ဆုံးထားသင့်ကြောင်းပါဗျာ။ 

မျက်ခုံးဖြူငှက်ပြာခြောက် တံဆိပ်ခေါင်း၊

 

မြန်မာငှက်တံဆိပ်ခေါင်း စီးရီးစ်ရဲ့ အဌမမြောက်ခေါင်း ယနေ့ထွက်တယ်။ ငှက်နာမည် မျက်ခုံးဖြူငှက်ပြာခြောက်။ အရင်ခေါင်းတွေလိုဘဲ နိုင်ငံအမည် မြန်မာလို မပါ။ 

.

တံဆိပ်ခေါင်းတန်ဖိုးက ၂၀၀ကျပ်ပါ။ FDC နဲ့ brochure လည်းထွက်တယ်။ ၄၀၀ ကျပ်စီပါ။ ဒီနေ့ နေပြင်းလို့ထင်တယ်။ စာတိုက်မှာ လူရှင်းနေတယ်။ တံဆိပ်ခေါင်း စုသူအများစုက အသက်ကြီးပိုင်းတွေ ဖြစ်နေပြီ။ နေပူ မခံသင့်တော့။ ကျန်းမာကြပါစေလို့ ဆုတောင်းပေးပါတယ်။

.

တံဆိပ်ခေါင်းရဲ့ ပုံနှိပ်အရည်အသွေးက ထုံးစံအတိုင်းပါ။ မူလဒီဇိုင်းမှာကိုက အနီများပြီး အစိမ်းနည်းတယ်။ တံဆိပ်ခေါင်း ပုံနှိပ်တော့ ပိုနီသွားတယ်။ မူရင်းဒီဇိုင်းပုံနဲ့ ယှဥ်ကြည့်နိုင်အောင် တွဲတင်ပေးထားပါတယ်။ 

ငှက်လက်မမြီးရှည်ညို တံဆိပ်ခေါင်း၊

 မြန်မာငှက်စီးရီးစ်ရဲ့ ခုနှစ်ခေါင်းမြောက်အဖြစ် ''မြန်မာငှက်လက်မမြီးရှည်ညို'' ပုံနဲ့  တံဆိပ်ခေါင်း ထွက်တယ်။ ငှက်ရဲ့ အင်္ဂလိပ်လို အမည်က Burmese Prinia တဲ့။ ဟိုအရင်က တွေ့ထားတဲ့ ငှက်တွေဆိုတော့ မူလအမည် Burmese ဘဲ သုံးရတယ်။ Myanmar လုပ်လို့ မရ။

.

တံဆိပ်ခေါင်းက ၂၀၀ ကျပ်တန်ပါ။ FDC နဲ့ အထိမ်းအမှတ်စာစောင်လည်း ထုတ်တယ်။ တခု ၄၀၀ ကျပ်စီ။ ဒီနေ့ ရန်ကုန် စာတိုက်ကြီးကို နာရီဝက်လောက် နောက်ကျရောက်ပေမယ့် FDC ဝယ်လို့ရသေးတယ်။ ပြည်ထောင်စုနေ့က ရှေ့က လေးငါးယောက် ရောင်းအပြီး ကုန်ပြီလုပ်တာ။

.

ဖေ့ဘုတ်က Myanmar Post မှာ တံဆိပ်ခေါင်း ထွက်မယ့်အကြောင်း ကြေညာတော့ ''ဟာ ဒီတခါ တံဆိပ်ခေါင်းက အရောင်ပိုမွဲသလိုဘဲ'' လို့ ထင်မိတယ်။ အရင်ပုံတွေထက် ပိုမွဲခြောက်သလိုဘဲလို့။ ဒါပေမယ့် တံဆိပ်ခေါင်းမြင်လိုက်တော့ ပိုပို မွဲခြောက်သွားပါတယ်။ ပုံမှာ ယှဥ်ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ 

ခေါက်ဆွဲ

 အရသာမြေပုံဆိုတဲ့ ဝက်ဆိုဒ်က ကမ္ဘာ့ အကောင်းဆုံး curry ဟင်း၃၉မျိုးရွေးတာ အများစုက အန္ဒိယနဲ့ ထိုင်းဟင်းပွဲတွေပါဘဲ။ မြန်မာဟင်း ကြက်သားဆီပြန်က နံပတ်၃၀။

.

နံပတ်တစ်က ထိုင်းဟင်းပါဘဲ။ နံပတ်သုံးကလည်း ထိုင်းမြောက်ပိုင်းမှာ နာမည်ကျော်​ေနတဲ့ ခေါက်ဆွဲပါတဲ့။ မြန်မာရဲ့ အုန်းနို့ခေါက်ဆွဲနဲ့ အတူတူပါ။  ဒါပေမယ့် ပါတဲ့အမယ်တွေမှာကြည့်ရင် ကြက်သားသာမက အမဲသား ဝက်သားတို့နဲ့လည်း ရနေပါပြီ။ ယူတုမှာကြည့်လိုက်ရတဲ့ ချင်းမိုင်က နာမည်ကြီး ခေါက်ဆွဲဆိုင်မှာ ပင်လယ်စာနဲ့ပါ ရနေပါပြီ။ နှစ်ရာချီအတွင်း မြန်မာက ပြောင်းလိုက်တာကတော့ အုန်းနို့အစား နွားနို့နဲ့ ချက်လိုက်တာရှိမယ်။

.

ဝက်ဆိုက်မှာ ဖော်ပြထားတာက ထိုင်းမြောက်ပိုင်းစာ ဆိုပေမယ့် မူရင်းကို အတိအကျ မသိပါဘူးတဲ့။ မြန်မာ လာအိုတို့မှာလည်း စားကြတော့ ဖြစ်နိုင်တာက ယူနန်ထဲက မူစလင်တရုပ်တွေဆီက ဆင်းသက်လာတာ ဖြစ်နိုင်တယ်တဲ့။ 

.

ခေါက်ဆွဲပါတဲ့အတွက် မူရင်းကတော့ တရုပ်စာဖြစ်မှာ သေချာပါတယ်။ သို့သော် ရေနဲ့ဂျုံ နယ်ထားတဲ့ dough ကြီးကို ခေါက်လိုက်ဆွဲလိုက် လုပ်လုပ်ပြီး စားလို့ရတဲ့ အမျှင်ဖြစ်အောင် လုပ်ထားတာမို့ ခေါက်ဆွဲဆိုတဲ့ အမည်ကတော့ မြန်မာအမည်ဘဲ ထင်တာပါဘဲဗျာ။

.

မကြာခင် ထိုင်းက သူတို့ရဲ့ အစားအစာ အနေနဲ့ ယူနက်စကို အသိအမှတ်ပြု မတင်ခင် ဦးအောင်နေရာယူကြည့်တာ။ 

ချိုးလင်းပြာငှက် တံဆိပ်ခေါင်း၊

 မြန်မာဒေသရင်းငှက်မျိုးစိတ်များ တံဆိပ်ခေါင်း စီးရီးအတွက် ''မြန်မာချိုးလင်းပြာ'' ပုံနဲ့ ယနေ့ထွက်တယ်။ အင်္ဂလိပ်လို Burmese Collared-dove ငှက်ပါ။ ငှက်စီးရီးရဲ့ ခြောက်ခေါင်းမြောက်ပေါ့။

.

တံဆိပ်ခေါင်းက နှစ်ရာကျပ်တန်ပါ။ FDC နဲ့ မှတ်တမ်းလွှာလည်း ထုတ်တယ်။ နှစ်ခုလုံးက လေးရာကျပ်စီပါ။ အထူးထုတ် မဟုတ်လို့လား မသိ၊ ပြည်ထောင်စုနေ့ တံဆိပ်ခေါင်းလို နည်းနည်းဘဲရောင်းပြီး ကုန်ပြီမဖြစ်ပါ။

.

Myanmar post ဖေ့ဘုတ်မှာ ဖော်ပြတဲ့ တံဆိပ်ခေါင်းပုံနဲ့ အရောင်ဘယ်လောက်ကွာလည်း သိရအောင် တွဲဖော်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။ ကြည့်ရတာ မြန်မာငှက်တွေက ကိုယ်ရောင်ဖျောက်တဲ့ သဘောရှိကြတယ်ထင်တယ်။ 

၇၆နှစ်မြောက် ပြည်ထောင်စုနေ့ တံဆိပ်ခေါင်း

 ၇၆နှစ်မြောက် ပြည်ထောင်စုနေ့ တံဆိပ်ခေါင်းထွက်တယ်။ ၂၀ဝကျပ်တန်ပါ။ FDC ထွက်တယ်။ brochure မထုတ်ပါ။ FDC က အိပ် ၁၀၀ လောက် ရောင်းအပြီး ကုန်သွားလို့ မရကြပါ။ ရန်ကုန်စာတိုက်ကြီး အောက်အဝင်ဝမှ လမ်းဘေးရောင်းသူစီမှာ အထုပ်လိုက်တွေ့တယ်။ ပြန်မရောင်းပါ။ ကြိုတင် စာရင်းပေး ဝယ်ထားတာပါတဲ့။ ဟုတ်မှာပါလေ။

.

တံဆိပ်ခေါင်း အနားသား perforation. နေရာမှာ အဝါရောင်ပန်းဒီဇိုင်း နှိပ်ထားတယ်။ အရင်ခေါင်းတွေလို အဖြူရောင်မဟုတ်။ ဒီဇိုင်းပုံက ၇၀ ခေတ်များစီက ပို့စကဒ်ဒီဇိုင်း အဆင့်ဘဲ။ အရောင်စုံ သုံးထားသော်လည်း တောက်ပမှု မရှိပါ။ ပုံမှာ ဖေ့ဘုတ်ကပုံနဲ့ ယှဥ်ပြထားတယ်။ 

​ဗွတ်ချွဲငှက် တံဆိပ်ခေါင်း

မြန်မာဒေသရင်း ငှက်မျိုးစိတ်များ စီးရီးအတွက် ပဥ္စမမြောက် တံဆိပ်ခေါင်း ယနေ့ထုတ်ပါတယ်။ ဗွတ်ချွဲငှက် Ayeyarwady Bulbul ပုံနဲ့ပါ။ 

.

၂၀၀ ကျပ်တန်ပါ။ FDC နဲ့ brochure လည်းထုတ်တယ်။ fdc က ၄၀၀ ကျပ်ပါ။ ထုံးစံအတိုင်း ဒီဇိုင်းလှပါတယ်။ ပုံနှိပ်တာ ညံ့ပါတယ်။ ယှဥ်ကြည့်လို့ရအောင် ပုံမှာ ဒီဇိုင်းပုံပါ ထည့်ပေးထားတယ်။

.

ဒီနေ့ လူရှင်းနေတယ်။ စပ်စုကြည့်တော့ ဒီနေ့ တံဆိပ်ခေါင်းထွက်မှာ အစိုးရသတင်းစာမှာ မပါလို့ သိကြဟန်မတူဘူးတဲ့။ ဒီနေ့ထုတ် စံတော်ချိန်သတင်းစာမှာပါလို့ ပြေးလာကြသူတွေရှိတယ်။ 

.

တံဆိပ်ခေါင်း စုတယ်ဆိုတာ ခရေဇီတွေအလုပ်ပါ။ ကိုယ်စိတ်ထင်တဲ့ပုံနဲ့ စုကြလေ့ရှိတယ်။ အရင်ကတယောက် တွေ့ဘူးတာက တံဆိပ်ခေါင်း ထွက်မယ့်အကြောင်းပါတဲ့ သတင်းစာဖြတ်ယူလာပြီး တံဆိပ်ခေါင်းကပ် တုံးထုခိုင်းတဲ့သူ တွေ့ဘူးတယ်။ ဒီလူတွေတော့ ဂွဘဲ။ အစဥ်အလာ ပျက်တော့မယ်။